Warping / kenar kalkması
Warping (kenar kalkması), baskı sırasında parçanın özellikle köşe veya kenarlarının tabladan yukarı doğru ayrılmasıdır.
Bazen ilk katmanlarda ortaya çıkar, bazen de uzun bir baskının ilerleyen saatlerinde belirginleşir. Sorun yalnızca tabla yapışmasıyla ilgili değildir; malzemenin soğuma davranışı, ortam sıcaklığı, hava akımı, parça geometrisi ve baskı ayarları birlikte etkili olabilir.
Neden oluyor
Termoplastikler sıcak halde basılır ve soğudukça boyutsal olarak küçülür.
Parçanın tablaya bağlı alt katmanları hareket etmekte daha fazla kısıtlanırken, üst katmanlar soğumaya devam eder. Parçanın farklı bölgeleri farklı hızlarda soğuduğunda iç gerilmeler oluşabilir.
Bu gerilim, parçayı tablaya bağlayan kuvveti aştığında köşeler veya kenarlar yukarı kalkmaya başlar. Yani warping'in temelinde iki etki birlikte vardır:
malzemenin soğurken çekmesi ve parçanın tabla üzerindeki tutunması.
Bu nedenle geniş ve düz tabanlı, uzun kenarlı veya keskin köşeli parçalar genellikle küçük ve kompakt parçalara göre daha fazla risk taşır.
Keskin köşeler de gerilimin yoğunlaşabileceği bölgeler olduğu için warping çoğu zaman köşelerde daha belirgin görülür. Ancak her parçada mutlaka köşeden başlaması gerekmez.
Hangi malzemede ne kadar
| Malzeme | Warping eğilimi | Pratik sonuç |
|---|---|---|
| PLA Pro | Genellikle düşük | Açık yazıcıda rahat basılır; çok geniş ve düz parçalarda yine warping görülebilir |
| PET-G | Genellikle düşük | Çoğu parça açık yazıcıda basılabilir; büyük tabanlarda ve güçlü hava akımında risk artabilir |
| HS ABS | Yüksek | Özellikle orta ve büyük parçalarda kapalı hazne gereklidir |
| ASA | Yüksek | Kapalı hazne gereklidir; hazne sıcaklığını dengeli tutun |
Buradaki düşük / yüksek ifadeleri Filorion tarafından ölçülmüş sayısal büzülme değerleri değildir. Malzeme sınıflarının genel baskı davranışını ifade eder.
Aynı malzemede bile parça büyüdükçe, taban alanı arttıkça veya ortam koşulları değiştikçe warping eğilimi değişebilir.
PLA Pro veya PET-G'de sık warping görülmesi de doğrudan filamentin kusurlu olduğu anlamına gelmez. Tabla yüzeyi, ilk katman, hava akımı, sıcaklıklar ve parça geometrisi birlikte kontrol edilmelidir.
Sırayla ne yapılır
1. Ortam hava akımını kesin
İlk kontrol edilmesi gereken noktalardan biri baskı ortamıdır.
Açık pencere, klima, kapı önü, vantilatör veya yazıcının üzerine doğrudan gelen başka bir hava akımı parçanın bir bölgesini diğerinden daha hızlı soğutabilir.
Bu sıcaklık farkı özellikle geniş parçalarda warping riskini artırır.
Yazıcıyı mümkün olduğunca kararlı sıcaklığa sahip ve doğrudan hava akımı almayan bir noktada kullanın. HS ABS ve ASA gibi çekme eğilimi daha yüksek malzemelerde kapalı haznenin önemli olmasının temel nedenlerinden biri de budur.
2. Tabla sıcaklığını aralığın üst ucuna çıkarın
Tabla sıcaklığı ilk katmanın yüzeye tutunmasında ve parçanın alt bölgesindeki sıcaklığın korunmasında önemli rol oynar.
Warping görülüyorsa kullanılan filament için önerilen tabla sıcaklığı aralığında kademeli olarak daha yüksek değerlere çıkmak yardımcı olabilir.
Ancak önerilen aralığın üzerine kontrolsüz şekilde çıkmak doğru değildir. Aşırı tabla sıcaklığı ilk katmanların fazla yumuşamasına, boyutsal bozulmaya veya elephant foot oluşumuna neden olabilir.
Bu nedenle önce Filorion Baskı Kartı üzerindeki önerilen aralık içinde çalışın ve küçük değişikliklerle sonucu gözlemleyin.
3. Fanı kısın
Parça soğutma fanı, malzemeyi daha hızlı soğutur. Çekme eğilimi yüksek malzemelerde aşırı soğutma sıcaklık farkını büyüterek warping riskini artırabilir.
Bu nedenle HS ABS ve ASA gibi malzemelerde düşük fan oranları veya bazı baskı bölgelerinde fansız kullanım tercih edilebilir.
PET-G'de ise genellikle orta düzey soğutma yeterlidir. Warping görülüyorsa Soğutma kademeli azaltılarak baskı sonucu kontrol edilebilir.
PLA Pro burada farklıdır. PLA baskılarında parça soğutması yüzey kalitesi, köprüler ve overhang'ler için önemlidir. Bu nedenle PLA'da warping görülür görülmez fanı büyük ölçüde kısmak yerine önce tabla yapışması, ortam hava akımı ve ilk katman kontrol edilmelidir.
4. Temas alanını artırın
Brim, parçanın ilk katmanının çevresine eklenen ince bir uzantıdır. Parçanın tabla ile temas ettiği alanı artırır ve özellikle köşelerin yukarı kalkmasına karşı ek destek sağlar.
Geniş tabanlı veya köşeli parçalarda 8–10 mm civarı bir brim iyi bir başlangıç noktası olabilir. Daha zor malzemelerde veya daha büyük parçalarda ihtiyaç değişebilir.
Mouse ears (köşe pulları) ise yalnızca kritik köşelere eklenen küçük disklerdir. Sorun parçanın tamamında değil yalnızca belirli köşelerde görülüyorsa brim'e göre daha az malzeme kullanarak etkili bir çözüm sağlayabilir.
Her iki yöntem de malzemenin çekmesini ortadan kaldırmaz; parçanın tablaya karşı direncini artırır.
5. Geometriyi değiştirin
Bazen çözüm yalnızca baskı ayarlarında değil, parçanın tasarımındadır.
- Köşeleri yuvarlayın. Keskin köşeler gerilimin yoğunlaşabileceği bölgelerdir. Uygulamaya izin verdiği ölçüde küçük bir radyüs eklemek warping riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
- Parçanın baskı yönünü değerlendirin. Yalnızca modeli tabla üzerinde 90° döndürmek her zaman fark yaratmaz. Ancak yön değişikliği taban geometrisini, temas alanını veya parçanın hava akımına göre konumunu değiştiriyorsa sonuç iyileşebilir.
- Böl ve birleştir. Çok büyük ve geniş tabanlı bir parçayı birkaç daha küçük parçaya ayırmak, uzun mesafelerde oluşan gerilmeyi azaltabilir. Tasarım izin veriyorsa parçaları sonradan mekanik bağlantı veya uygun bir birleştirme yöntemiyle bir araya getirmek daha güvenilir olabilir.
6. Tabla yüzeyini gözden geçirin
Her kenar kalkması warping değildir.
Parça daha ilk katmandan itibaren yüzeye düzgün tutunmuyorsa sorun termal çekmeden önce ilk katman yapışması olabilir.
Tabla yüzeyinin temizliği, kullanılan tabla yüzeyinin malzemeyle uyumluluğu, ilk katman yüksekliği, tabla kalibrasyonu ve ilk katman baskı ayarları kontrol edilmelidir.
Parça ilk katmanda zaten düzgün tutunmuyorsa brim veya sıcaklık değişiklikleri asıl nedeni gizleyebilir.
Bu durumda önce “İlk katman yapışmıyorsa” rehberindeki kontrolleri uygulayın.
Ne işe yaramaz
Aşağıdaki yöntemler tamamen etkisiz değildir; ancak warping'in temel nedenini tek başına çözmeleri beklenmemelidir.
- Yapıştırıcı çubuk sürmek. Uygun tabla yüzeylerinde yapışmayı artırarak yardımcı olabilir. Ancak parçadaki termal gerilimi ortadan kaldırmaz. Hava akımı veya yüksek çekme devam ediyorsa yapıştırıcı tek başına kalıcı çözüm olmayabilir.
- Nozzle sıcaklığını sürekli yükseltmek. Uygun sınırlar içinde daha yüksek nozzle sıcaklığı katman bağlantısını iyileştirebilir ancak tabla üzerindeki warping'in temel nedeni olan sıcaklık farkını tek başına çözmez. Önerilen baskı aralığının dışına çıkmak başka kalite sorunlarına yol açabilir.
- Baskıyı hızlandırmak. Baskının daha kısa sürede bitmesi malzemenin soğurken çekmesini ortadan kaldırmaz. Ayrıca yazıcının veya filamentin kaldırabileceği hacimsel akışın üzerine çıkmak ekstrüzyon ve katman bağlantısı sorunları oluşturabilir.
Bu nedenle warping çözümünde tek bir ayarı aşırı değiştirmek yerine ortam: tabla sıcaklığı: soğutma: temas alanı: geometri: ilk katman sırasıyla ilerlemek daha kontrollü bir yaklaşımdır.
Neyi ölçmüyoruz
Filorion filamentleri için sayısal bir büzülme oranı (%) yayınlamıyoruz.
Böyle bir değer malzemenin formülasyonuna, ölçüm yöntemine ve test koşullarına bağlıdır. Filorion ürünlerine ait doğrulanmış bir test sonucu olmadan kesin bir yüzde vermek doğru olmaz.
Bu nedenle bu rehberde kullanılan “düşük” ve “yüksek” warping eğilimi ifadeleri Filorion'a ait laboratuvar ölçümü değil, ilgili malzeme sınıflarının genel baskı davranışını ifade eder.
